Thường xuyên trả lời tin nhắn công việc ngoài giờ, nguy cơ rối loạn giấc ngủ tăng gấp đôi: Dân văn phòng đi ngủ cũng mơ thấy…làm việc

Ám ảnh với tin nhắn công việc ngoài giờ

Một nhân viên thường xuyên làm việc với các đối tác bên ngoài cho biết, dù đã hơn 21h, người này vẫn phải tiếp tục xử lý công việc qua ứng dụng nhắn tin.

“Đang vui vẻ dành thời gian bên gia đình mà đột nhiên lại phải mở máy tính hoặc điện thoại để làm việc, tôi cảm thấy rất có lỗi với người thân”, một nam nhân viên kể.

Không chỉ ảnh hưởng đến thời gian dành cho gia đình, việc liên tục nhận thông tin công việc ngoài giờ còn khiến nhiều người khó ngủ ngon.

“Thực ra, tôi hoàn toàn có thể đợi đến ngày hôm sau mới kiểm tra công việc, nhưng vẫn cảm thấy rất bất an. Tôi cứ nghĩ về chuyện đó cho đến tận lúc đi ngủ nên không thể ngủ sâu. Thậm chí, tôi còn mơ thấy mình đang làm việc”, một người khác cho biết.

Một nghiên cứu cũng cho thấy, những người lao động vẫn xử lý công việc qua các thiết bị liên lạc từ hai lần mỗi tháng trở lên sau giờ tan ca có nguy cơ bị rối loạn giấc ngủ cao gấp đôi so với những người không làm việc theo cách này.

Theo kết quả phân tích Khảo sát môi trường làm việc do Cơ quan An toàn và Sức khỏe nghề nghiệp Hàn Quốc thực hiện, trong số khoảng 22.000 người lao động được khảo sát, hơn 6.200 người, tương đương 27%, thuộc nhóm có thể đối mặt với nguy cơ trên.

Xét theo ngành nghề, nhân viên kinh doanh chiếm tỷ lệ cao nhất, hơn 40%. Nhóm kỹ thuật viên trong lĩnh vực kỹ thuật, nhà thiết kế và giáo viên cũng đều có tỷ lệ trên 30%.

Thực trạng này cũng được phản ánh trong khảo sát do Global Research thực hiện theo ủy quyền của tổ chức dân sự Workplace Gapjil 119, công bố ngày 22/2. Khảo sát được tiến hành với 1.000 người lao động từ 19 tuổi trở lên trên toàn Hàn Quốc.

Kết quả cho thấy khoảng 2/3 số người tham gia từng nhận tin nhắn hoặc thông tin công việc ngoài giờ làm, vào ngày nghỉ hoặc ngày lễ. Trong đó, 30,8% nhân viên văn phòng từng nhận tin nhắn công việc sau 22h.

Trong số những người nhận được liên lạc ngoài giờ, 30,5% chia sẻ rằng họ đã thực sự làm việc từ xa, trong khi chỉ 8,9% không phản hồi tin nhắn.

Xét về tần suất, 21,2% người được khảo sát nhận liên lạc công việc ngoài giờ từ 1 đến 3 lần mỗi tháng; 20,6% nhận từ 1 đến 2 lần mỗi tuần; 5,6% nhận từ 3 lần trở lên mỗi tuần.

Trước thực trạng trên, 80,5% người tham gia khảo sát ủng hộ việc ban hành luật cấm liên lạc công việc sau giờ làm. Workplace Gapjil 119 nhận định quyền nghỉ ngơi của người lao động vẫn bị xâm phạm, trong khi nhiều người phải làm thêm mà không được trả lương.

Giáo sư Kang Mo-yeol thuộc Khoa Y học nghề nghiệp và môi trường, Bệnh viện Seoul St. Mary’s, nhận định: “Tại Hàn Quốc, tình trạng này có thể phổ biến hơn ở những ngành nghề sử dụng nhiều thiết bị liên lạc. Khối lượng công việc lớn cũng là một nguyên nhân: nhân viên không thể giải quyết hết việc trong giờ làm chính thức nên phải tiếp tục liên lạc để xử lý”.

Rối loạn giấc ngủ có thể khiến người lao động dễ gặp các vấn đề như trầm cảm, lo âu, thậm chí dẫn đến chứng mất ngủ cần được điều trị.

Vì vậy, các doanh nghiệp cần có cơ chế quản lý phù hợp để nhân viên hoàn thành công việc trong giờ làm. Đồng thời, mỗi cá nhân nên hạn chế liên lạc công việc ngoài giờ, ưu tiên trao đổi vào ngày hôm sau hoặc sử dụng tính năng hẹn giờ gửi tin nhắn.

Quyền ngắt kết nối sau giờ làm

Tháng 3 năm nay, Chính phủ Hàn Quốc cho biết đang xem xét các biện pháp bảo vệ quyền ngắt kết nối sau giờ làm, nhằm giảm thời gian làm việc thực tế.

Thay vì cấm hoàn toàn việc liên lạc công việc ngoài giờ hoặc áp dụng chế tài xử phạt, chính phủ đang cân nhắc cơ chế khuyến khích doanh nghiệp tự nguyện xây dựng quy định thông qua nội quy lao động hoặc thỏa ước lao động tập thể. Các hình thức hỗ trợ có thể bao gồm trợ cấp tài chính và khen thưởng những doanh nghiệp thực hiện tốt.

Lộ trình giảm thời gian làm việc được chính phủ, giới chủ và đại diện người lao động thống nhất vào tháng 12/2025 đã đề cập đến việc bảo vệ nhân viên trước những yêu cầu công việc không cần thiết ngoài giờ. Một dự luật trình Quốc hội cũng đề xuất hạn chế giao việc qua điện thoại, tin nhắn, email và mạng xã hội sau giờ làm, đồng thời tạo điều kiện để người lao động từ chối các yêu cầu này.

Tuy nhiên, các biện pháp trên chưa mang tính bắt buộc. Chính phủ vẫn đang xem xét phương án triển khai, trong bối cảnh việc xác định thế nào là liên lạc công việc không cần thiết có thể gây tranh cãi.

Luật sư Lee Kwang-sun, thành viên Công ty luật Yulchon, cho rằng việc cấp trên liên tục nhắn tin ngoài giờ, sau đó gọi điện khi nhân viên chưa kịp trả lời, có thể bị xem xét là hành vi quấy rối tại nơi làm việc hoặc trở thành căn cứ xử lý kỷ luật.

Ủy ban Quan hệ lao động quốc gia Hàn Quốc từng xác định việc liên tục giao việc ngoài giờ là hành vi quấy rối tại nơi làm việc và công nhận tính hợp lý của quyết định kỷ luật liên quan.

Theo luật sư Lee, nếu việc liên lạc ngoài giờ diễn ra thường xuyên mà không có lý do công việc cấp thiết, người lao động có thể yêu cầu bồi thường thiệt hại nếu chứng minh được hành vi đó trái pháp luật, chẳng hạn như xâm phạm quyền riêng tư.

Ngoài ra, nếu người lao động thực sự phải làm việc theo những yêu cầu ngoài giờ, thời gian này có thể được tính là làm thêm giờ. Trường hợp tổng thời gian làm việc vượt giới hạn 52 giờ mỗi tuần, doanh nghiệp có thể phải chịu trách nhiệm hình sự theo quy định.