Nem chua Thanh Hóa cân lên đúng 36 gam, trùng khít biển số xe của tỉnh khiến dân mạng rủ nhau lục cân ra thử

Nếu là nem xứ khác, có lẽ chẳng ai để ý. Nhưng đây là nem Thanh Hóa, và 36 chính là biển số xe của Thanh Hóa. Chiếc nem như tự đóng dấu quê hương lên mặt cân.

Bức ảnh lan nhanh vì ai cũng tự kiểm chứng được. Chẳng cần máy móc gì phức tạp, chỉ cần một chiếc nem và một chiếc cân bếp. Người ta lục tủ lạnh, lôi cân ra thử, từ cân điện tử nhỏ, cân tiểu ly đến cả cân chợ. Nhiều người báo kết quả quanh mức 36 gam, hay 0,036 kg.

Bình luận cứ thế đổ về. Có người cân xong thốt lên đúng thật, như vừa chứng kiến một phép màu nhỏ giữa căn bếp. Có người mới biết bạn bè mình đã thử từ trước. Ai cũng hiểu đây là chuyện vui, nhưng ai cũng muốn tự tay thử một lần.

Phép màu hay chuyện trùng hợp?

Câu trả lời nằm ở đôi bàn tay. Không có quy chuẩn nào bắt nem chua Thanh Hóa phải nặng 36 gam. Nặng nhẹ tùy cơ sở làm nem, cỡ cuốn, độ ẩm của thịt, cả lớp lá bọc ngoài. Nhưng người làm nem gói theo một khuôn quen tay, nên những chiếc gói xong thường nặng gần nhau. Cân đủ nhiều, thế nào cũng có vài chiếc chạm một con số đẹp.

Con số nào cũng có thể khớp với biển số của một tỉnh nào đó. Nếu nem nặng 37 gam, hẳn người Nghệ An đã reo lên. Người ta chỉ để ý khi con số ấy trùng với thứ mình quan tâm.

Chiếc cân đâu biết biển số xe. Nó chỉ trung thực ghi lại sự đều tay của những người đã gói nem đến thuộc lòng.

Thuộc lòng đến mức ấy không phải chuyện một sớm một chiều. Không ai biết chắc nem chua Thanh Hóa xuất hiện từ bao giờ, vì không có tài liệu ghi lại. Ngày trước, nem chỉ được làm vào dịp lễ, Tết, cưới hỏi để nhà dùng và đãi khách quý. Đến khoảng thập niên 1970, nghề làm nem mới dần hình thành ở thành phố Thanh Hóa. Những con phố như Tân An, Trường Thi, Cửa Tả, Đội Cung đến nay vẫn được nhắc như nơi nem ngon nhất thành phố. Dọc quốc lộ 1A, xâu nem trở thành món quà quen thuộc khách mang về Hà Nội.

Để có chiếc nem ấy, người làm phải biết chờ. Nem chua không chín bằng lửa mà chín bằng thời gian. Thịt nạc tươi trộn với bì lợn thái sợi, thêm tiêu, muối, tỏi, ớt và thính, rồi giao cho men tự nhiên lo phần hương vị. Mỗi chiếc nem được đặt thêm lát tỏi, lát ớt và lá đinh lăng hoặc lá ổi, bọc lá chuối, buộc dây và ủ nơi mát. Theo trang ẩm thực TasteAtlas, thời gian ủ phổ biến khoảng ba đến năm ngày, nhưng mỗi nhà mỗi khác. Ủ non thì chưa chua, ủ lâu thì mất vị, nên người làm nem canh bằng kinh nghiệm nhiều hơn bằng đồng hồ.

Nhờ vậy, một miếng nem ngon có đủ tầng vị, từ chua thanh của thịt, dai giòn của sợi bì, cay của ớt, thơm của tỏi đến chút chát ngọt của lá đinh lăng. Người xứ Thanh ăn nem giản dị, bóc lá chuối, chấm tương ớt, ăn kèm tỏi sống và rau thơm. Từ chiếc nem chua cổ truyền còn có cả họ hàng nem thính, nem cuốn, nem rán và nem nướng, loại lùi trong than hồng cho lá chuối cháy xém, dậy mùi thơm. Nem chua không chỉ có ở Thanh Hóa, từ Hà Nội đến Đồng Tháp đều có, nhưng nem xứ Thanh vẫn thường được nhắc đến như một trong những nơi làm ngon nhất.

Mua nem về làm quà, vài điều nên nhớ

Nem là món lên men từ thịt sống, nên hãy chọn cơ sở rõ nguồn gốc, bao bì ghi đủ tên cơ sở, địa chỉ, ngày sản xuất và hạn dùng. Bảo quản ngăn mát tủ lạnh và dùng trong hạn ghi trên bao bì. Phụ nữ mang thai, trẻ nhỏ và người có bệnh nền nên thận trọng khi ăn.

Nếu cần điểm bắt đầu, bạn có thể tham khảo các cơ sở được nhiều bài giới thiệu nhắc đến ở TP Thanh Hóa như nem Cây Đa trên phố Trường Thi, nem bà Thường và nem Cương Dũng trên phố Tân An, hay nem Sinh Tuyến.  Vậy nên, lần tới có nem chua trong tay, bạn cứ thử cân trước khi bóc. Nếu màn hình hiện đúng 36, bạn có ngay một chuyện để kể cho cả bàn ăn. Còn nếu không, cũng chẳng sao, vì nó vẫn ngon như thường.