Mỹ: New York ban bố tình trạng khẩn cấp do bệnh sởi

Biển cảnh báo bệnh sởi được treo bên ngoài lối vào Trung tâm Y tế Nhi đồng Cohen ở New Hyde Park, New York, Mỹ, tháng 3/2025 (Ảnh minh họa: Reuters)

Ngày 5/10 (giờ Mỹ), Thống đốc New York Kathy Hochul đã công bố tình trạng khẩn cấp tại bang này trong bối cảnh các ca mắc sởi tiếp tục xuất hiện tại những cộng đồng nông thôn có tỷ lệ tiêm chủng thấp.

"Không ai đáng phải mắc bệnh nặng hoặc tử vong vì một căn bệnh có thể phòng ngừa bằng vaccine", bà Hochul nhấn mạnh trong tuyên bố. Đây cũng là lần đầu tiên một bang của Mỹ đưa ra tuyên bố như vậy kể từ khi số ca sởi tại nước này bắt đầu tăng mạnh vào năm 2025.

Theo sắc lệnh của Thống đốc New York, tính đến ngày 3/10, New York ghi nhận 108 ca mắc sởi kể từ đầu năm, cao hơn đáng kể so với mức thường thấy hằng năm. Trong số này, 92 trường hợp được ghi nhận kể từ ngày 15/7 tại các cộng đồng nông thôn có tỷ lệ tiêm chủng chưa đầy đủ, trải rộng trên 18 hạt. Văn phòng Thống đốc New York cho biết 7 trong tổng số 108 ca được ghi nhận tại thành phố New York, trong khi 101 ca còn lại xuất hiện tại các khu vực khác của bang.

Trước diễn biến dịch bệnh, các cơ quan y tế địa phương đã triển khai tiêm hơn 1.000 liều vaccine MMR tại những khu vực nông thôn kể từ ngày 15/7. Sắc lệnh khẩn cấp có hiệu lực từ ngày 5/10 đến ngày 4/11, cho phép mở rộng một số thẩm quyền nhằm tăng khả năng xét nghiệm và tiêm chủng. Theo đó, y tá có đăng ký được phép chỉ định xét nghiệm đối với các trường hợp nghi mắc sởi, trong khi dược sĩ có thể tiêm vaccine MMR cho trẻ từ 2 tuổi trở lên.

Tất cả các mũi tiêm MMR cũng phải được báo cáo vào hệ thống đăng ký tiêm chủng của bang New York hoặc thành phố New York trong vòng 72 giờ. Yêu cầu về sự đồng ý của người trưởng thành đối với việc báo cáo dữ liệu tiêm chủng này được tạm thời miễn áp dụng. Tuy nhiên, việc thực hiện tiêm vaccine vẫn cần có sự đồng ý của người được tiêm hoặc người giám hộ hợp pháp.

Tình hình tại New York diễn ra trong bối cảnh bang Pennsylvania lân cận đang đối phó với một đợt bùng phát sởi lớn. Theo sắc lệnh của New York, tính đến ngày 2/10, Pennsylvania ghi nhận 977 ca mắc và 5 trường hợp tử vong, phần lớn tập trung tại các hạt nông thôn giáp New York. Ngày 5/10, giới chức y tế Pennsylvania cho biết tổng số ca mắc sởi của bang đã vượt 1.000, đánh dấu đợt bùng phát lớn nhất tại một bang của Mỹ trong hơn ba thập kỷ. Các đợt bùng phát cũng đã được ghi nhận tại Texas, Utah, Ohio và South Carolina.

Trên phạm vi toàn quốc, Mỹ đang trải qua năm có số ca mắc sởi cao nhất kể từ năm 1991. Theo Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Mỹ (CDC), gần 3.900 trường hợp đã được ghi nhận trong năm nay. Mỹ từng được xác nhận đã loại trừ sự lây truyền sởi trong nước vào năm 2000. Tuy nhiên, những đợt bùng phát gần đây đang đặt ra thách thức đối với thành quả kiểm soát căn bệnh này.

Theo các chuyên gia y tế được nguồn tin dẫn lại, một yếu tố liên quan đến sự trở lại của bệnh sởi là tỷ lệ tiêm chủng suy giảm xuống dưới ngưỡng 95% được cho là cần thiết để ngăn chặn các đợt bùng phát. Trong bối cảnh đó, tình trạng dịch bệnh tại Mỹ cũng đang được các cơ quan y tế quốc tế theo dõi. Các quan chức thuộc Tổ chức Y tế Liên Mỹ (PAHO) dự kiến họp vào tháng 11 để xem xét liệu Mỹ và Mexico có tiếp tục duy trì tình trạng được công nhận là đã loại trừ bệnh sởi hay cần cập nhật quy chế y tế công cộng này.

PAHO trước đó nhấn mạnh tầm quan trọng của việc duy trì tỷ lệ bao phủ vaccine ở mức cao và đồng đều, tăng cường giám sát dịch tễ và bảo đảm ứng phó kịp thời với các ổ dịch. Theo tổ chức này, đây là những trụ cột thiết yếu để ngăn chặn lây truyền và duy trì thành quả loại trừ bệnh sởi tại các quốc gia thuộc khu vực châu Mỹ.

Hiện các cơ quan chức năng y tế tại Mỹ đang tập trung vào tăng khả năng tiếp cận vaccine và phát hiện ca bệnh trong lúc số ca mắc tiếp tục gia tăng. Các biện pháp mới đặc biệt hướng tới những cộng đồng nông thôn có tỷ lệ tiêm chủng thấp, nơi phần lớn các ca bệnh mới được ghi nhận trong những tháng gần đây.