Mẹ tôi chẳng mua đồ gia dụng ‘thần kỳ’ mà bếp lúc nào cũng gọn: 7 cách không tốn tiền, càng làm càng thấy thông minh
Không thùng rác âm tủ, không bộ chai lọ đồng màu, cũng chẳng cần mua thêm hàng loạt phụ kiện bếp. Chỉ bằng những món đồ có sẵn và vài thói quen rất nhỏ, căn bếp của mẹ tôi lúc nào cũng gọn gàng, dễ dùng và đặc biệt là gần như không tốn thêm tiền.
Nhìn những căn bếp đẹp trên mạng, nhiều người rất dễ bị cuốn vào cảm giác rằng muốn nhà cửa ngăn nắp thì phải mua thêm đồ: hộp lưu trữ, giá để ráo nước, thùng rác treo, bộ chai lọ đựng gia vị hay đủ loại dụng cụ được quảng cáo là "giải pháp cho căn bếp hiện đại".

Tôi cũng từng như vậy. Không ít món mua về trông rất đẹp, nhưng dùng một thời gian mới thấy khó vệ sinh, chiếm diện tích hoặc đơn giản là không tiện như tưởng tượng. Cuối cùng, chúng lại trở thành những thứ nằm im trong tủ.
Ngược lại, mẹ tôi gần như chẳng mua thêm món đồ lưu trữ nào. Bà chỉ tận dụng những thứ có sẵn trong nhà, nhưng căn bếp nhỏ lúc nào cũng ngăn nắp và thao tác nấu nướng rất thuận tiện. Có những cách ban đầu tôi thấy khá "quê", nhưng dùng rồi mới hiểu: sự tiện lợi đôi khi chẳng liên quan gì đến việc món đồ đó đắt hay đẹp.
1. Giỏ nhựa đựng hoa quả biến thành thùng rác mini trên bàn bếp

Tôi từng mua loại thùng rác treo vào cánh tủ vì nghĩ rằng nó sẽ giúp việc sơ chế thực phẩm thuận tiện hơn. Nhưng dùng chưa được bao lâu đã thấy vướng víu, khó vệ sinh nên cuối cùng bỏ đi.
Mẹ tôi đơn giản hơn nhiều. Những chiếc hộp hoặc giỏ nhựa nhỏ sau khi mua hoa quả về được bà rửa sạch, lau khô rồi lồng một chiếc túi vào bên trong, đặt ngay trên mặt bàn bếp.
Khi nhặt rau, gọt củ hay sơ chế thực phẩm, vỏ rau củ có thể bỏ trực tiếp vào đó. Không cần cúi xuống mở thùng rác, cũng không phải đi qua đi lại. Nấu xong chỉ việc buộc túi lại rồi đem bỏ.
Những chiếc giỏ nhựa có khe thoáng còn được tận dụng để đựng gừng, tỏi hoặc một số loại rau củ cần thông thoáng. Chỉ một món đồ tưởng như bỏ đi nhưng lại dùng được vào khá nhiều việc.
2. Cất túi ni lông ngay sau cánh tủ

Túi ni lông là thứ nhiều gia đình đều giữ lại để tái sử dụng, nhưng nếu cứ nhét tất cả vào một ngăn tủ thì chỉ vài hôm sẽ thành một mớ lộn xộn.
Mẹ tôi tận dụng ngay mặt trong của cánh tủ. Bà gắn vài chiếc móc nhỏ, căng dây chun thành từng hàng rồi gấp gọn túi ni lông, nhét vào giữa các dây chun.
Khi đóng cửa tủ lại, toàn bộ số túi được giấu kín. Khi cần dùng chỉ việc kéo một chiếc ra.
Cách này không tốn diện tích ngăn kéo, không cần mua hộp đựng túi riêng và quan trọng hơn là nhìn căn bếp bớt hẳn cảm giác bừa bộn.
3. Giá hấp không dùng đến trở thành giá để ráo bát đĩa

Một trong những món tôi từng mua nhiều nhất cho căn bếp là rổ và giá để ráo nước. Nhưng càng mua lại càng thấy vướng vì chúng chiếm mặt bàn và còn phải vệ sinh thường xuyên.
Mẹ tôi nhìn chiếc xửng hấp đã lâu không dùng rồi lấy luôn một tầng ra đặt cạnh bồn rửa.
Sau khi rửa bát, có thể đặt bát đĩa trực tiếp vào đó để ráo. Khi cần, cả phần xửng có thể được di chuyển hoặc cất đi rất nhanh.
Thay vì mua thêm một chiếc giá mới, bà tận dụng đúng món đồ đang bị bỏ quên trong tủ. Đó cũng là cách rất đáng học khi tổ chức nhà cửa: trước khi mua một món mới, hãy thử nhìn xem trong nhà đã có thứ gì thực hiện được chức năng tương tự hay chưa.
4. Khăn lau dùng xong được treo ngay trên vòi nước

Tôi từng thấy việc treo khăn lau lên vòi nước khá mất thẩm mỹ nên mua hẳn một giá thép không gỉ để treo khăn.
Nhưng chỉ sau một thời gian sử dụng, phần đáy của giá thường xuyên tích nước và bẩn, lại phát sinh thêm một món đồ phải lau chùi.
Mẹ tôi vẫn giữ cách đơn giản nhất: giặt sạch khăn, vắt thật khô rồi treo ngay trên vòi nước hoặc vị trí thông thoáng cạnh bồn rửa.
Quan trọng nhất không phải là chiếc giá đẹp đến đâu, mà là khăn có được làm sạch và hong khô nhanh hay không. Trong bếp, đôi khi càng bớt phụ kiện lại càng dễ giữ vệ sinh.
5. Không nhất thiết phải thay toàn bộ gia vị sang chai lọ đồng bộ

Những bộ chai lọ thủy tinh cùng kích thước nhìn trên ảnh rất đẹp, nhưng khi sử dụng thực tế lại phát sinh thêm việc: phải sang chiết, dán nhãn, vệ sinh chai và lau dầu mỡ bám bên ngoài.
Mẹ tôi gần như giữ nguyên bao bì gốc của gia vị. Dùng hết thì bỏ, không phải rửa thêm một lượt chai lọ.
Chỉ riêng dầu ăn đóng chai lớn khó rót, bà mới tận dụng những chai thủy tinh nhỏ có nắp kín để san sang dùng dần.
Điểm đáng học ở đây không phải là nhất định phải giữ nguyên mọi bao bì, mà là chỉ nên sang chiết khi nó thực sự giúp việc sử dụng thuận tiện hơn. Nếu việc sang chiết chỉ để "đẹp mắt", đôi khi chúng ta đang tự tạo thêm công việc cho mình.
6. Với vết dầu mỡ nhẹ, không nhất thiết cần cả tủ chất tẩy rửa

Trong bài gốc, mẹ tôi sử dụng baking soda kết hợp nước nóng và một chút nước rửa chén để xử lý một số vết dầu mỡ trong bếp.
Cách làm đơn giản là pha lượng nhỏ baking soda với nước ấm và nước rửa chén, dùng cho những bề mặt phù hợp rồi lau lại thật sạch.
Điều đáng nói hơn là tư duy "ít sản phẩm hơn": thay vì mua riêng hàng loạt chai xịt cho từng khu vực, nhiều gia đình hoàn toàn có thể thu gọn số chất tẩy rửa nếu nhu cầu vệ sinh không quá đặc biệt.
Tuy nhiên, với các bề mặt như đá tự nhiên, nhôm, vật liệu phủ đặc biệt hoặc thiết bị có hướng dẫn vệ sinh riêng, vẫn nên ưu tiên khuyến cáo của nhà sản xuất thay vì áp dụng một công thức cho tất cả.
7. Bí quyết lớn nhất: Dọn ngay trong lúc nấu
Sau cùng, thứ khiến căn bếp của mẹ tôi luôn sạch lại không nằm ở bất kỳ món đồ nào.
Bà có thói quen dọn ngay những việc nhỏ trong lúc nấu.
Khi đang chờ nước sôi, bà lau phần dầu vừa bắn lên mặt bếp. Chờ món ăn chín, bà rửa chiếc thớt vừa dùng. Lấy gia vị xong là đặt lại đúng vị trí.
Mỗi việc chỉ mất vài chục giây nhưng nhờ vậy, đến khi bữa ăn hoàn thành thì căn bếp cũng gần như đã được thu dọn.
Ngược lại, nếu để tất cả dồn lại cuối ngày hoặc cuối tuần, vết dầu mỡ càng bám lâu càng khó lau và việc dọn bếp sẽ trở thành một nhiệm vụ lớn khiến chúng ta dễ trì hoãn.

Căn bếp gọn không nhất thiết phải là căn bếp có nhiều đồ lưu trữ
Sau một thời gian học theo mẹ, tôi mới nhận ra một điều khá đơn giản: rất nhiều món đồ chúng ta mua để "giải quyết sự bừa bộn" đôi khi lại trở thành một phần của chính sự bừa bộn đó.
Một căn bếp dễ sống không nhất thiết phải giống ảnh trên mạng. Nó chỉ cần đáp ứng ba điều: đồ thường dùng nằm đúng chỗ, thao tác nấu nướng thuận tiện và việc vệ sinh đủ đơn giản để có thể duy trì mỗi ngày.
Và trước khi mua thêm một chiếc hộp, một chiếc giá hay một món "đồ dùng thần kỳ" nào đó cho căn bếp, có lẽ nên tự hỏi trước một câu:
Trong nhà mình đã có thứ gì có thể dùng thay nó chưa?
Đôi khi, cách tiết kiệm nhất cũng chính là cách khiến căn bếp nhẹ nhõm nhất.