Lời khuyên cho những gia đình cắm hoa trên bàn thờ
Cắm hoa trên bàn thờ tưởng đơn giản nhưng có những điều nhiều gia đình vẫn thường băn khoăn.
Đến ngày Rằm, mùng Một, giỗ chạp hay lễ Tết, bên cạnh chén nước, mâm quả và nén hương, nhiều gia đình còn chuẩn bị thêm một bình hoa tươi. Có khi chỉ là vài cành hoa mua ngoài chợ, có khi lại là hoa được cắt ngay trong vườn nhà, nhưng khi đặt lên bàn thờ, mọi người thường chăm chút hơn bình hoa trang trí thông thường. Cũng từ đây xuất hiện rất nhiều câu hỏi: Nên cắm bao nhiêu bông, số chẵn hay số lẻ? Hoa nào cũng cắm được hay phải chọn loại nhất định? Hoa hơi héo có cần thay ngay không? Bình hoa đặt thế nào mới phù hợp? Thực tế, không phải câu hỏi nào cũng có một đáp án cứng nhắc áp dụng cho tất cả mọi nhà.
Tuy nhiên, nếu gia đình thường xuyên cắm hoa trên bàn thờ, 4 điều dưới đây khá đáng để lưu ý.
1. Nếu gia đình coi trọng tập quán, có thể ưu tiên số lẻ nhưng không cần quá máy móc
Khi cắm hoa trên bàn thờ, nhiều người lớn tuổi thường chọn 3, 5, 7 hoặc 9 cành/bông thay vì 2, 4, 6. Cách cắm số lẻ xuất phát từ những quan niệm truyền thống về số lẻ và ý nghĩa sinh sôi, phát triển, vì thế lâu dần trở thành một thói quen trong việc chuẩn bị hoa thờ ở không ít gia đình. Nếu nhà bạn vốn duy trì nếp này, mọi người hoàn toàn có thể tiếp tục lựa chọn số lượng hoa lẻ. Tuy nhiên, đây không phải quy định bắt buộc rằng cắm số chẵn sẽ phạm điều gì hay mang lại điều không may. Hơn nữa, không phải loại hoa nào cũng thuận tiện để ngồi đếm chính xác từng bông. Có những cành vốn đã mang nhiều hoa nhỏ hoặc một cành tiếp tục bung thêm nụ sau vài ngày. Khi ấy, việc cố đếm xem tổng cộng có bao nhiêu bông đôi khi chẳng còn nhiều ý nghĩa.
Vì vậy, gia đình có thể xem số lẻ là một cách cắm theo quan niệm truyền thống nếu mình coi trọng điều đó. Còn quan trọng hơn vẫn là bình hoa cân đối với bàn thờ, không quá um tùm và được chuẩn bị bằng sự thành kính của gia đình.
2. Chọn hoa tươi, trang nhã quan trọng hơn chạy theo danh sách hoa tốt - hoa xấu
Hoa cúc, hoa sen, hoa huệ hay một số loại hoa có hình thức trang nhã thường được nhiều gia đình lựa chọn cho không gian thờ cúng. Tuy nhiên, nếu tìm kiếm các loại hoa nên và không nên cắm trên bàn thờ, mọi người có thể gặp rất nhiều danh sách khác nhau, thậm chí nơi này nói nên dùng nhưng nơi khác lại cho rằng không phù hợp. Sự khác biệt này không quá khó hiểu. Phong tục thờ cúng còn phụ thuộc vào vùng miền, tín ngưỡng và nếp riêng của từng gia đình, vì thế rất khó lấy một danh sách rồi áp dụng cho tất cả mọi người.
Nếu không có tập quán riêng cần tuân theo, gia đình có thể ưu tiên hoa còn tươi, cành khỏe, hình thức trang nhã và kích thước phù hợp với bàn thờ. Hoa có mùi quá nồng hoặc rụng quá nhiều cánh, phấn cũng nên được cân nhắc nếu bàn thờ nằm trong không gian nhỏ và kín. Ngược lại, mọi người không cần phải tìm bằng được một loại hoa được quảng bá là hút tài lộc hay mang may mắn mới dám đặt lên bàn thờ. Hoa trước hết vẫn là một phần của việc sửa soạn không gian thờ cúng, chứ không phải vật có thể quyết định vận may của gia đình.
3. Hoa còn đẹp nhưng nước đã đục thì vẫn nên thay
Đây mới là phần mọi người rất dễ bỏ quên. Nhìn từ bên ngoài, một bình hoa có thể vẫn còn khá tươi sau vài ngày. Thế nhưng phần thân ngâm dưới nước đã bắt đầu thay đổi, lá chìm trong bình có thể phân hủy và nước cũng dần trở nên đục hoặc xuất hiện mùi. Bởi vậy, gia đình không nên chỉ nhìn hoa để quyết định có cần chăm lại bình hay không. Nếu muốn giữ hoa nhiều ngày, mọi người nên kiểm tra nước thường xuyên, thay nước khi cần và vệ sinh bình. Trước khi cắm, những chiếc lá nằm ở đoạn thân sẽ chìm dưới nước cũng nên được loại bỏ để hạn chế chúng phân hủy trong bình. Đồng thời, khi hoa đã héo, cành mềm, lá úa hoặc cánh rụng nhiều, gia đình nên mang xuống thay vì cố giữ thêm cho đủ một ngày nào đó. Hoa héo sau vài ngày là hiện tượng hoàn toàn tự nhiên, không phải dấu hiệu báo rằng gia đình sắp gặp chuyện không thuận lợi. Nếu bình chỉ có một vài bông xuống sắc trước, mọi người cũng có thể bỏ những cành đó và tiếp tục chăm phần hoa còn tươi. Không nhất thiết cứ một bông héo là phải bỏ cả bình.
4. Đừng vì muốn bình hoa thật đẹp mà để cành lá sát hương, nến và đèn
Một bình hoa lớn, tán xòe rộng có thể rất đẹp khi đặt ở phòng khách nhưng chưa chắc phù hợp với một bàn thờ có diện tích hạn chế. Khi chọn bình và cắm hoa, gia đình nên nhìn tổng thể không gian thay vì chỉ quan tâm bình hoa có đầy đặn hay không. Hoa không nên che khuất quá nhiều vật trên bàn thờ, bình cần đứng chắc chắn và đặc biệt cành lá không nên vươn vào khu vực có hương, nến, đèn dầu hoặc nguồn nhiệt.
Điều này càng đáng lưu ý khi hoa đã được cắm vài ngày. Những chiếc lá và cánh hoa bắt đầu khô sẽ dễ bắt lửa hơn hoa còn tươi. Trong khi đó, chỉ cần một cành nghiêng xuống hoặc bình bị xoay lệch sau khi thay nước, khoảng cách với nơi thắp hương cũng có thể thay đổi. Vì vậy, mỗi lần thay nước hoặc cắm lại hoa, mọi người nên tranh thủ nhìn lại vị trí của bình. Nếu bàn thờ nhỏ, một bình vừa phải với vài cành được cắm gọn gàng đôi khi còn phù hợp hơn một bó hoa thật lớn.
Sau cùng, chuyện cắm hoa trên bàn thờ không cần trở thành một danh sách dài những điều phải làm và không được làm. Gia đình có thể ưu tiên số lẻ nếu muốn giữ nếp truyền thống, lựa hoa phù hợp với phong tục của nhà mình, chăm để hoa và nước luôn sạch, đồng thời đặt bình ở vị trí gọn gàng, an toàn. Quan trọng hơn, đừng để những lời truyền miệng về số lượng hay loại hoa khiến việc chuẩn bị bàn thờ trở thành áp lực. Một bình hoa tươi được sửa soạn chỉn chu và phù hợp với không gian vẫn là điều đáng quan tâm hơn chuyện phải cố đáp ứng mọi kiêng kỵ được truyền từ nơi này sang nơi khác.
*Thông tin trong bài mang tính chiêm nghiệm tham khảo