Hóa ra Fujiko F. Fujio đã tính hết rồi: Vì sao Nobita luôn là người cứu thế giới?

Nobita từ lâu đã được biết đến là cậu bé hậu đậu, học lực kém, lười vận động và gần như lúc nào cũng cần Doraemon giúp đỡ. Ở những câu chuyện ngắn thường ngày, hình ảnh ấy xuất hiện lặp đi lặp lại đến mức nhiều người mặc định Nobita là nhân vật "vô dụng" nhất nhóm.

Thế nhưng, bước sang các tập truyện dài và phim điện ảnh, chính cậu bé ấy lại liên tục trở thành người cứu cả thế giới, đánh bại những kẻ phản diện hùng mạnh và nhiều lần quyết định vận mệnh của cả một nền văn minh. Đây không phải sự ưu ái dành cho nhân vật chính, mà là một dụng ý rất nhất quán của Fujiko F. Fujio.

Người hùng không nhất thiết phải là người mạnh nhất

Nếu quan sát kỹ các tập truyện dài, có thể thấy Fujiko F. Fujio luôn cố tình tách biệt hai khái niệm là năng lực và phẩm chất. Ở trường học, Nobita gần như không có lợi thế nào. Cậu học kém, vụng về, thiếu tự tin và thường xuyên bị bạn bè trêu chọc. Thế nhưng khi đối mặt với những cuộc phiêu lưu thật sự, chính Nobita lại là người sẵn sàng nhận phần nguy hiểm về mình, bảo vệ những người yếu thế và không ngần ngại đứng lên trước các thế lực mạnh hơn rất nhiều.

Tác giả dường như muốn gửi gắm rằng một người hùng không được quyết định bởi thành tích học tập hay khả năng vượt trội, mà bởi lựa chọn họ đưa ra trong những thời khắc khó khăn nhất. Khi đứng trước nguy hiểm, điều khiến Nobita khác biệt không phải sức mạnh, mà là việc cậu luôn chọn giúp đỡ người khác dù bản thân cũng đang sợ hãi.

Một trong những phẩm chất nổi bật nhất của Nobita là lòng trắc ẩn. Trong rất nhiều cuộc phiêu lưu, cậu là người đầu tiên muốn bảo vệ một chú khủng long bị bỏ rơi, một sinh vật ngoài hành tinh xa lạ, một robot hay cả những cư dân ở các hành tinh khác. Điều khiến Nobita hành động không phải khát khao trở thành anh hùng, mà đơn giản vì cậu không muốn chứng kiến người khác phải chịu bất công hay đau khổ.

Có lẽ bởi chính Nobita cũng từng là cậu bé thường xuyên bị bắt nạt, bị chê cười và nhiều lần cảm thấy mình thua kém mọi người. Chính những trải nghiệm ấy giúp cậu dễ đồng cảm hơn với những người yếu thế. Fujiko F. Fujio đã biến điều tưởng như là điểm yếu của nhân vật thành phẩm chất đáng quý nhất, để rồi lòng tốt trở thành sức mạnh lớn hơn bất kỳ món bảo bối nào.

Những điều bị xem là vô dụng lại trở thành tài năng đúng lúc

Không giống nhiều nhân vật chính trong các bộ truyện phiêu lưu, Nobita chưa bao giờ được xây dựng như một cậu bé gan dạ. Cậu vẫn sợ hãi, vẫn khóc, vẫn có lúc muốn bỏ chạy trước hiểm nguy. Thế nhưng, điều đáng chú ý là sau tất cả, Nobita vẫn quay lại để sát cánh cùng bạn bè.

Chính sự đối lập ấy khiến lòng dũng cảm của Nobita trở nên thuyết phục hơn. Fujiko F. Fujio không định nghĩa anh hùng là người không biết sợ, mà là người vẫn lựa chọn hành động dù trong lòng còn đầy lo lắng. Đó cũng là hình mẫu gần gũi với trẻ em hơn rất nhiều, bởi ai cũng từng có những nỗi sợ của riêng mình.

Ở cuộc sống thường ngày, nhiều khả năng của Nobita thường bị xem là kỳ lạ hoặc chẳng có ích gì. Cậu ngủ rất nhanh, bắn súng cực chuẩn, khéo chăm sóc động vật và có thể kiên nhẫn với những việc người khác không để ý. Trong lớp học, những năng lực ấy gần như không được đánh giá cao.

Thế nhưng khi bước vào các cuộc phiêu lưu, chúng lại nhiều lần trở thành chìa khóa giúp cả nhóm vượt qua thử thách. Biệt tài thiện xạ giúp Nobita đối đầu với kẻ địch, sự yêu quý động vật giúp cậu kết nối với nhiều sinh vật đặc biệt, còn sự chân thành lại khiến những người xa lạ sẵn sàng đặt niềm tin vào cậu.

Qua đó, Fujiko F. Fujio như muốn nhắn nhủ rằng không phải năng lực nào cũng được đo bằng điểm số hay thành tích. Mỗi người đều có những giá trị riêng, chỉ là cần xuất hiện đúng hoàn cảnh để được nhìn nhận.

Vì ngoài kia có rất nhiều "Nobita"

Điều khiến Nobita trở thành nhân vật được yêu mến suốt nhiều thập kỷ có lẽ nằm ở chỗ cậu không hoàn hảo. Cậu lười biếng, hay mắc sai lầm, đôi lúc ích kỷ và thường xuyên bị điểm kém. Đó đều là những điều mà rất nhiều đứa trẻ từng trải qua.

Nếu nhân vật chính là một cậu bé luôn xuất sắc ở mọi mặt, không ít độc giả sẽ cảm thấy khoảng cách quá lớn để đồng cảm. Nhưng với Nobita, trẻ em có thể nhìn thấy chính mình trong từng thất bại, từng lần bị mắng hay từng phút giây thiếu tự tin. Và khi chứng kiến một cậu bé bình thường như vậy vẫn có thể cứu cả thế giới, các em cũng có thêm niềm tin rằng bản thân mình hoàn toàn có thể làm nên những điều tốt đẹp.

Có lẽ đó mới là điều Fujiko F. Fujio đã tính toán ngay từ đầu. Ông chưa bao giờ muốn kể câu chuyện về một siêu anh hùng bất khả chiến bại. Điều ông muốn gửi gắm là bất kỳ ai cũng có thể trở thành người hùng, miễn là không đánh mất lòng tốt, sự dũng cảm và tinh thần đứng về phía điều đúng đắn. Vì thế, trong thế giới Doraemon, người cứu thế giới chưa bao giờ là người hoàn hảo nhất, mà luôn là Nobita.