Công viên Thủ Lệ dự kiến chuyển từ xem thú trong lồng sang trải nghiệm hoang dã

UBND phường Giảng Võ (Hà Nội) đang tổ chức niêm yết công khai và lấy ý kiến các cơ quan, tổ chức, cộng đồng dân cư trên địa bàn về Đồ án Điều chỉnh tổng thể quy hoạch chi tiết công viên Thủ Lệ, tỷ lệ 1/500.

Theo phương án, diện tích lập quy hoạch công viên Thủ Lệ khoảng 18,9 ha. Khu vực nghiên cứu có khoảng 37 hộ dân với khoảng 150 người, nằm dọc đường Kim Mã và Cầu Giấy.

Về tổ chức không gian, phường Giảng Võ tính 2 phương án, lấy hồ Thủ Lệ hoặc đền Voi Phục làm trung tâm.

Theo đồ án điều chỉnh tổng thể quy hoạch chi tiết, công viên Thủ Lệ được kiến tạo dựa trên triết lý “Cộng sinh Sinh thái - Khơi thông Di sản - Đô thị đa tầng”. Đây là một bước chuyển dịch mang tính thời đại, thay thế hoàn toàn tư duy quy hoạch đóng khung, nuôi nhốt truyền thống của thế kỷ trước bằng mô hình công viên đô thị chia sẻ, hiện đại và phát triển bền vững. Các ý tưởng chủ đạo bao gồm: Ý tưởng “Công viên chia sẻ - Trả không gian cho cộng đồng” (Mô hình công viên mở).

Ý tưởng “Eco-Zoo - Vườn thú sinh thái và phúc lợi động vật” định hướng tổ chức phân khu đóng, chiếm khoảng 30% diện tích công viên, thành khu nuôi dưỡng và bảo tồn động vật có kiểm soát, đồng thời cải thiện điều kiện sống của các loài.

Mô hình hướng tới thay đổi cách tham quan truyền thống, chuyển từ “xem thú trong lồng” sang mô hình “trải nghiệm sinh cảnh hoang dã tự nhiên”. Thay vì hàng rào sắt tù túng, đồ án sử dụng giải pháp rào chìm, hào sinh thái và các vách kính chịu lực xuyên thấu. Động vật được sống trong môi trường bán hoang dã mô phỏng tự nhiên, giúp tối ưu hóa phúc lợi động vật, áp dụng công nghệ sinh học tiên tiến vào việc hạn chế, xóa bỏ ô nhiễm mùi.

Theo định hướng của đồ án, công viên Thủ Lệ được quy hoạch thành công viên chuyên đề, với không gian cảnh quan phục vụ nuôi dưỡng động, thực vật hoang dã, bảo tồn hệ sinh thái và kết nối các không gian văn hóa, cây xanh. Đồ án hướng tới phát triển nơi đây thành điểm tham quan, du lịch và giải trí của Thủ đô.

Đồ án cũng đề xuất bổ sung chức năng công viên văn hóa và sinh thái, phù hợp với định hướng phát triển công viên Thủ Lệ thành công viên chuyên đề, kết hợp không gian xanh, cảnh quan và các giá trị văn hóa.

Quy hoạch phương án điều chỉnh không làm thay đổi vai trò của công viên Thủ Lệ là không gian cây xanh, mặt nước, vui chơi giải trí và vườn thú đặc thù trong khu vực nội đô; đồng thời tái cấu trúc không gian theo hướng tăng cường không gian mở, nâng cao chất lượng cảnh quan, bảo tồn di sản, cải thiện phúc lợi động vật và hoàn thiện hệ thống hạ tầng kỹ thuật.

Nhằm cải thiện công tác quản lý vườn thú và nâng cao chất lượng không gian công cộng, đồ án đề xuất tổ chức lại 18,9 ha đất công viên thành hai phân khu chức năng.

Phân khu mở (khoảng 13,5 ha - chiếm khoảng 70% diện tích công viên) có phạm vi là khu vực mặt nước hồ Thủ Lệ; hệ thống quảng trường, cây xanh và không gian công cộng; dải cây xanh đường dạo tiếp cận trực diện từ vỉa hè các tuyến đường Kim Mã, Đào Tấn, Nguyễn Văn Ngọc.

Tại phân khu mở, dự kiến dỡ bỏ hoàn toàn tường rào bao quanh, cho phép người dân tiếp cận tự do 24/7 để vui chơi, thể dục, dưỡng sinh và thư giãn.

Phân khu đóng có diện tích khoảng 5,4 ha, chiếm khoảng 30% diện tích công viên, là khu vực dành cho hoạt động nuôi dưỡng và trưng bày động vật. Theo đồ án, khu vực này gồm khu chim, gà ở phía Tây và khu nuôi dưỡng các loài động vật còn lại ở phía Bắc. Phương án đề xuất kiểm soát vé, sử dụng hàng rào sinh thái như hàng rào cây xanh, hào đá nhân tạo và vách kính chịu lực để bảo đảm an toàn; đồng thời quy định giờ đóng cửa nhằm tạo thời gian nghỉ ngơi cho động vật.

Tại phân khu đóng, đơn vị quản lý sử dụng hình thức kiểm soát vé và hệ thống hàng rào sinh thái (rào cây, hào đá nhân tạo, vách kính chịu lực...) để đảm bảo an toàn, đồng thời áp dụng quy định đóng cửa theo giờ để động vật nghỉ ngơi.

Các trò vui chơi giải trí sau khi giải tỏa khỏi vùng đệm Đền Voi Phục được nghiên cứu tái bố trí tập trung ở phía Đông Bắc (giáp trục đường Đào Tấn sầm uất) và phần ngầm phía dưới quảng trường. Phân khu này được ngăn cách với các khu vực tĩnh bằng dải cây xanh cách âm đa tầng để kiểm soát ô nhiễm tiếng ồn.