Ảnh: Bệnh viện Nhi Đồng 2 (TP Hồ Chí Minh)
Thực tế cho thấy, trong bối cảnh một số người dân chưa có sự thích nghi hoặc thích nghi chưa đầy đủ với thời tiết lạnh - những đợt không khí lạnh ở phía Nam thường kéo theo sự gia tăng số ca mắc bệnh liên quan đến đường hô hấp, tim mạch và chuyển hóa.
Trước hết, các bệnh lý đường hô hấp được xem là nhóm bệnh phổ biến nhất. Sự chênh lệch nhiệt độ giữa ngày và đêm, cùng với không khí khô lạnh, dễ làm suy giảm khả năng bảo vệ tự nhiên của niêm mạc mũi - họng. Người dân có thể gặp các triệu chứng như viêm mũi họng cấp, cảm lạnh, cúm, viêm phế quản, ho kéo dài. Trẻ nhỏ và người cao tuổi là hai nhóm dễ bị ảnh hưởng hơn cả, do hệ miễn dịch chưa hoàn thiện hoặc đã suy giảm theo tuổi tác.
Bên cạnh đó, thời tiết lạnh cũng có thể tác động tiêu cực đến hệ tim mạch. Nhiệt độ thấp khiến mạch máu co lại, làm tăng huyết áp và gia tăng gánh nặng cho tim. Với những người có tiền sử tăng huyết áp, bệnh mạch vành hoặc rối loạn tim mạch, nguy cơ xuất hiện các biến cố như đau thắt ngực, rối loạn nhịp tim có thể tăng lên nếu không giữ ấm đầy đủ và theo dõi sức khỏe sát sao.
Ngoài ra, thời tiết lạnh bất thường còn ảnh hưởng đến hệ xương khớp. Nhiều người, đặc biệt là người trung niên và cao tuổi, ghi nhận tình trạng đau nhức khớp, cứng khớp vào buổi sáng sớm hoặc khi thay đổi tư thế. Không khí lạnh làm giảm lưu thông máu tại các khớp, từ đó khiến các triệu chứng viêm khớp, thoái hóa khớp trở nên rõ rệt hơn.
Các chuyên gia y tế cũng lưu ý nguy cơ rối loạn tiêu hóa trong những ngày thời tiết chuyển lạnh. Việc thay đổi thói quen sinh hoạt, ăn uống không điều độ, sử dụng nhiều đồ ăn nóng - lạnh đan xen có thể khiến dạ dày và đường ruột bị kích thích, gây đau bụng, tiêu chảy hoặc đầy hơi, khó tiêu, nhất là ở người có tiền sử bệnh lý tiêu hóa.
Trước những nguy cơ trên, ngành Y tế khuyến cáo người dân phía Nam cần chủ động bảo vệ sức khỏe khi thời tiết chuyển lạnh. Việc giữ ấm cơ thể, đặc biệt là vùng cổ, ngực, tay chân khi ra ngoài vào sáng sớm hoặc ban đêm, được xem là biện pháp đơn giản nhưng hiệu quả. Bên cạnh đó, cần duy trì chế độ ăn uống đủ chất, uống đủ nước ấm, hạn chế sử dụng rượu bia và thức uống lạnh. Người có bệnh nền nên tuân thủ điều trị, theo dõi các chỉ số sức khỏe và đi khám khi xuất hiện dấu hiệu bất thường.
Trong bối cảnh biến đổi khí hậu khiến thời tiết ngày càng khó lường, việc nâng cao ý thức phòng bệnh và chủ động thích ứng với những thay đổi đột ngột của môi trường được xem là yếu tố quan trọng giúp người dân phía Nam giảm thiểu rủi ro sức khỏe trong những ngày lạnh hiếm gặp.