Khi nào "tiềm năng" trong bạn thức dậy?

Có một câu chuyện về những du học sinh đến Mỹ học về ngôn ngữ. Giáo viên yêu cầu cả lớp hãy học 20 câu danh ngôn rất khó thuộc. Đến giờ trả bài, trong khi nhóm học sinh phương Tây rất hăng hái chia sẻ dù họ chỉ thuộc một nửa hoặc hai phần ba thì các học sinh Trung Quốc và Việt Nam chẳng ai giơ tay. Giáo viên bèn chỉ định một bạn Việt Nam thì rất ngạc nhiên là bạn này có thể đọc trôi chảy cả 20 câu. Sau đó ông thắc mắc sao bạn ấy biết mà lại không giơ tay thì chỉ nhận được cái ấp úng cùng khuôn mặt đỏ bừng. Đến sau giờ học, một người bạn thân hỏi thì cô mới lí nhí: “Sợ sai mọi người sẽ cười”

Sự khác biệt về ý thức hệ, giáo dục và văn hóa đã tạo ra khoảng cách lớn trong tư duy và hành động của những người trẻ ở Tây và Ta. Điều này thật ra ai cũng thấy nhưng để thay đổi lại là một sự e ngại trong lòng nhiều người.

Đa số học sinh Việt Nam khi đi học rất ngại phát biểu

Video “Ý chí không từ bỏ” của học sinh mẫu giáo Nhật Bản thời gian gần đây được chia sẻ khiến nhiều người ngưỡng mộ. Các em lần lượt thi nhảy cao trong tiếng cổ vũ của bạn bè. Đến em cuối cùng, cứ lưỡng lự chưa dám thực hiện thì sau đó tất cả các bạn khác cùng chạy đến và làm động tác khích lệ, truyền lửa tự tin cho người bạn nhỏ, khiến em tự tin hoàn thành mục tiêu của mình. Clip nhận được hàng triệu lượt xem và những lời xuýt xoa về cách giáo dục rất tuyệt vời của người Nhật. Họ khuyến khích cá nhân bộc lộ khả năng của mình trước đám đông nhưng bằng văn hóa động viên, cổ vũ khiến mỗi em đều tự tin trong việc tự khơi dậy tiềm năng của mình.

Người Việt trưởng thành trong bối cảnh và văn hóa khác, khi cái tôi cá nhân vẫn chưa thật sự được hoan nghênh bằng tính tập thể. Họ sợ sai. Họ sợ nói ra quan điểm của mình sẽ đi ngược lại với tập thể và có thể bị trù dập. Họ sợ nêu những phát kiến của mình trong cuộc họp có thể bị chế nhạo, cười cợt. Thế nhưng giữa sự phát triển hiện nay, cơ hội không tự nhiên đến mà do chúng ta tự tạo ra. Ai cứ để tính ì trong tư duy sẽ bị bỏ lại phía sau rất nhanh. Nhiều bạn sinh viên khi xem những clip quảng cáo của người Thái, hay những tác phẩm điện ảnh của Phương Tây cứ tròn mắt trầm trồ. Một số sau sự trầm trồ chọn cách tiếp tục trầm trồ, một số khác quyết định thử nghiệm và tạo ra những sản phẩm cho riêng mình.

Những tác phẩm đầu tay của họ vẫn còn ngô nghê, do thiếu kĩ thuật và kinh nghiệm nhưng tư duy và ý tưởng được nhiều người đánh giá cao, thừa nhận, thậm chí được đầu tư để sản xuất. Mới thấy, tiềm năng vốn không thể đi đôi với ngại ngần, rụt rè, sợ sệt. Phải dám nói ra ý tưởng của mình, dám làm và dám thất bại thì chúng ta mới khám phá ra giới hạn bản thân mình đến đâu.

Dám nói, dám nghĩ, dám làm mới có thể khám phá những giới hạn mới cho bản thân

Hãy bắt đầu bằng việc thay đổi tư duy, đánh bật đi sức ì tâm lý, tập trình bày suy nghĩ và bảo vệ quan điểm của mình trước tập thể. Đương nhiên ý tưởng nào cũng phải dựa trên nền tảng kiến thức bạn bỏ công tìm tòi. Thật ra Ý tưởng = Kiến thức + Kiên trì + Quan sát, đến một lúc bạn sẽ không hay rằng, mình đang làm công việc “brainstorm” đấy.