Khăn ướt trở thành thảm họa môi trường tại Pháp

Tại các thùng rác lớn của nhà máy xử lý nước thải ở Pháp, một đống sợi nhựa xám - vốn từng trắng tinh - ngày càng lớn lên theo từng giờ. Đó chính là khăn ướt. Đầu tháng 7, một nhà máy đã gỡ bỏ một khối khăn ướt tại trạm bơm gần đó - nặng 150 kg, dài 2,2 m, rộng 1m - trước khi nó kịp làm tắc trạm.

Mặc dù hiện nay một số nhà sản xuất đã cung cấp khăn ướt làm từ cotton nhưng phần lớn vẫn chứa sợi nhựa. Vật liệu này dù có phân hủy vẫn để lại vi nhựa và chắc chắn sẽ gây ra ô nhiễm môi trường.

Ông Olivier Browne - Giám đốc Nhà máy xử lý nước thải Seine-Amont (Pháp) - nói: "Giấy ướt rất có hại cho hệ thống thoát nước. Thứ nhất vì chúng được làm từ vật liệu dệt, tạo thành các vụn dính chặt vào nhau và kết tụ với các chất thải khác trong hệ thống. Thứ hai, chúng là sản phẩm của ngành công nghiệp hóa dầu, ngay cả khi phân hủy, chúng vẫn sẽ để lại vi nhựa trong môi trường và gây ô nhiễm".

Khăn ướt chiếm tới 70% các ca xử lý tắc nghẽn hệ thống thoát nước tại Pháp. Nguyên nhân chính là do hiểu lầm của người tiêu dùng rằng khăn ướt là "phân hủy sinh học". Với khăn ướt, thời gian trung bình để phân hủy là khoảng 3 tháng, trong khi từ lúc người tiêu dùng vứt nó xuống bồn cầu cho đến khi tới nhà máy xử lý chỉ là khoảng 3 ngày.

Ông Olivier Browne cho rằng: "Khăn lau nên được bỏ vào thùng rác, chứ không phải bồn cầu. Nếu không, chúng ta sẽ gặp phải hàng loạt vấn đề ở hạ nguồn, từ hệ thống thoát nước thải đô thị nhỏ bé đến mạng lưới xử lý nước thải lớn hơn".

Năm 2014, tổ chức EurEau - đại diện các đơn vị tư nhân ngành nước tại châu Âu - ước tính việc vứt giấy ướt vào bồn cầu đã gây tổn thất từ 500 triệu đến 1 tỷ Euro/năm tại châu Âu. Đến năm 2024, con số này đã gấp đôi, ước tính từ 1 - 2 tỷ Euro/năm khi người tiêu dùng sử dụng khăn ướt ngày càng nhiều.

Những vấn đề này đã khiến Pháp phải thành lập một tổ chức môi trường mới vào tháng 7/2025, có nhiệm vụ đưa ra các biện pháp giảm tác động môi trường của khăn ướt do chính các công ty phân phối sản phẩm tài trợ.